Shkruan: Heset Zymberi
Në Kosovë , shpesh flitet për sakrificën dhe rezistencën e viteve ’90, por rrallëherë me seriozitet trajtohet padrejtësia që po u bëhet sot atyre që e mbajtën gjallë arsimin në atë periudhë. Mësimdhënësit e sistemit paralel nuk janë thjesht një kapitull historie – ata janë një kategori e gjallë që sot po përballet me neglizhencë të hapur institucionale.
Gjatë viteve të represionit, këta mësimdhënës punuan pa kushte elementare, pa paga të sigurta dhe nën rrezik të vazhdueshëm. Ata nuk kishin luksin e zgjedhjes – kishin vetëm përgjegjësinë për të mos lejuar shuarjen e arsimit në gjuhën shqipe. Në çdo shtëpi të shndërruar në klasë, ata ndërtuan rezistencë përmes dijes.
Por çfarë ndodhi pas luftës në Kosovë ?
Institucionet që u ndërtuan mbi themelet e asaj sakrifice, në vend se t’i trajtonin me prioritet këta mësimdhënës, i lanë në margjinë. Arsyetimet burokratike për mungesë dokumentacioni janë shndërruar në një alibi të vazhdueshme për mosveprim. Në vend që të gjenden zgjidhje, është zgjedhur rruga më e lehtë: shtyrja e problemit. Kjo nuk është thjesht një vonesë administrative – është një dështim moral dhe politik.
Si është e mundur që një shtet që ndërton narrativa mbi sakrificën, nuk arrin të njohë konkretisht ata që sakrifikuan? Si mund të flitet për drejtësi sociale, kur një kategori që dha gjithçka për arsimin, sot endet nëpër zyra për të dëshmuar atë që është e ditur nga të gjithë?
Më shqetësuese është heshtja. Mungesa e reagimit publik dhe institucional tregon një normalizim të padrejtësisë.
Brezat e rinj po rriten pa e kuptuar plotësisht se arsimi që sot e gëzojnë është ndërtuar mbi sakrificën e këtyre njerëzve.
Nëse kjo çështje vazhdon të neglizhohet, atëherë nuk kemi të bëjmë vetëm me harresë, por me një formë të qëllimshme të shmangies së përgjegjësisë. Zgjidhja nuk është e pamundur. Ajo kërkon vullnet politik, mekanizma ligjorë dhe mbi të gjitha, një ndjenjë minimale të drejtësisë.
Njohja e kontributit të mësimdhënësve të sistemit paralel nuk është privilegj – është obligim. Sepse një shtet që harron mësuesit e vet, në fakt po harron vetveten./Gjilani INFO/
